Trung Quốc giữ nguyên mục tiêu tăng trưởng 5% và tăng cường hỗ trợ tài chính
Trung Quốc đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2025 ở mức khoảng 5% và cam kết tăng cường nguồn lực tài chính nhằm giảm thiểu tác động từ căng thẳng thương mại với Mỹ cũng như những biến động toàn cầu. Thủ tướng Lý Cường nhấn mạnh rằng thế giới đang trải qua những thay đổi chưa từng có trong một thế kỷ với tốc độ ngày càng nhanh.
Phát biểu tại kỳ họp Đại hội đại biểu nhân dân toàn quốc (NPC), ông Lý thừa nhận môi trường kinh tế bên ngoài ngày càng phức tạp, ảnh hưởng đáng kể đến Trung Quốc trong các lĩnh vực thương mại, khoa học và công nghệ. Căng thẳng thương mại với chính quyền Mỹ, đặc biệt là chính sách thuế quan của cựu Tổng thống Donald Trump, đang gây áp lực lên lĩnh vực sản xuất của Trung Quốc. Trong khi đó, nhu cầu tiêu dùng trong nước vẫn trì trệ và ngành bất động sản ngập trong nợ nần, khiến nền kinh tế trở nên mong manh hơn.
Gia tăng chi tiêu công để thúc đẩy tăng trưởng
Chính phủ Trung Quốc đặt mục tiêu thâm hụt ngân sách khoảng 4% GDP trong năm 2025, tăng từ mức 3% của năm trước. Bắc Kinh cũng có kế hoạch phát hành 1,3 nghìn tỷ nhân dân tệ (179 tỷ USD) trái phiếu kho bạc đặc biệt, tăng so với mức 1 nghìn tỷ nhân dân tệ của năm 2024. Trong đó, 300 tỷ nhân dân tệ sẽ dành cho các chương trình trợ cấp tiêu dùng đối với xe điện, đồ gia dụng và các mặt hàng thiết yếu khác.
Nhiều chuyên gia kinh tế cho rằng Trung Quốc cần thực hiện các biện pháp cải cách sâu rộng hơn để tái cấu trúc hệ thống thuế, đất đai và tài chính nhằm củng cố mạng lưới an sinh xã hội. Hiện tại, chi tiêu hộ gia đình chỉ chiếm chưa đến 40% GDP, thấp hơn 20 điểm phần trăm so với mức trung bình toàn cầu, trong khi đầu tư lại cao hơn 20 điểm phần trăm.
Hỗ trợ tài chính cho chính quyền địa phương và doanh nghiệp
Chính phủ Trung Quốc dự kiến cho phép các địa phương phát hành 4,4 nghìn tỷ nhân dân tệ nợ đặc biệt, tăng so với mức 3,9 nghìn tỷ nhân dân tệ của năm trước. Ngoài ra, Bắc Kinh cũng có kế hoạch phát hành 500 tỷ nhân dân tệ nợ đặc biệt để tái cấp vốn cho các ngân hàng nhà nước lớn.
Charu Chanana, chuyên gia tại Saxo Bank, nhận định rằng Trung Quốc dường như không muốn chi tiêu quá mức ngay lập tức để đối phó với các chính sách thuế quan của Mỹ, có thể nhằm giữ nguồn lực tài chính để sử dụng vào thời điểm quan trọng hơn vào cuối năm.
Áp lực từ căng thẳng thương mại
Mặc dù đạt tốc độ tăng trưởng 5% trong năm 2024, phần lớn nhờ các biện pháp kích thích kinh tế vào cuối năm, nhưng hiệu quả của chính sách này chưa thực sự lan tỏa đến đời sống người dân. Tình trạng việc làm bấp bênh và mức thu nhập không ổn định vẫn là mối lo ngại lớn khi nhiều doanh nghiệp phải cắt giảm chi phí để duy trì khả năng cạnh tranh trên thị trường.
Các nhà sản xuất Trung Quốc, vốn đang chịu áp lực từ nhu cầu nội địa suy yếu và hàng rào thuế quan tại Mỹ, buộc phải tìm kiếm thị trường xuất khẩu thay thế. Tuy nhiên, điều này làm gia tăng nguy cơ cạnh tranh gay gắt, khiến lợi nhuận sụt giảm và có thể dẫn đến các biện pháp bảo hộ thương mại từ những quốc gia khác.
Từ khi chính quyền Trump áp đặt thuế quan lên hàng hóa Trung Quốc, mức thuế này đã liên tục tăng, mới đây nhất là thêm 10 điểm phần trăm. Các doanh nghiệp lo ngại rằng mức thuế này có thể tiếp tục tăng trong tương lai, gây thêm áp lực lên ngành sản xuất. Trung Quốc đã có động thái đáp trả các biện pháp thuế mới từ Mỹ vào ngày 5/3.
Hướng đi mới: Công nghệ và đổi mới sản xuất
Trước những thách thức hiện tại, Trung Quốc đang đặt cược vào chiến lược "lực lượng sản xuất mới" nhằm thúc đẩy phát triển công nghệ cao và nâng cao năng suất. Chính phủ tiếp tục cam kết hỗ trợ các ngành công nghiệp chiến lược, tăng cường đầu tư vào sản xuất tiên tiến để giảm phụ thuộc vào xuất khẩu và đối phó với những rủi ro kinh tế từ bên ngoài.
Thủ tướng Lý Cường nhấn mạnh rằng Trung Quốc sẽ tiếp tục cải cách tài chính, hỗ trợ tiêu dùng và thúc đẩy đổi mới để đảm bảo tăng trưởng kinh tế bền vững trong thời gian tới.